橫
မံက်ပြာကတ်
ဗဵုရံၚ်ဝေါဟာ: 横 တဏအ်။
| ||||||||
ကြုက်
[ပလေဝ်ဒါန်]| အခိုက်ကၞာ | 橫 | |
|---|---|---|
| ဓမ္မတာ | 横 | |
| alternative forms | 撗 櫎/𰗓 | |
ဗွဟ်ရမ္သာင်
[ပလေဝ်ဒါန်]- မာန်ဒါရေဝ်
- (Standard)
- (ချေန်ဒူ၊ သာဲန်ချွေန် ဖှေန်အိန်): huan2 / hun2
- ကာန်ဒုန် (ဇုဲဖှေန်): waang4
- ဟးကာ (Sixian, PFS): vàng / vang
- မေန်လ္ပာ်ဗၟံက် (ဗဳယူသဳ): huàng / hèng
- မေန်လ္ပာ်ဒိုဟ်သမၠုၚ်ကျာ
- ဝူ (Shanghai, Wugniu): 6wan; 1uan
- မာန်ဒါရေဝ်
- (တိုၚ်ခဳကြုက်)+
- Hanyu Pinyin: héng
- Zhuyin: ㄏㄥˊ
- Tongyong Pinyin: héng
- Wade–Giles: hêng2
- Yale: héng
- Gwoyeu Romatzyh: herng
- ဖာလေဝ်ဒဳယာန်: хэн (xɛn)
- Sinological IPA (key): /xɤŋ³⁵/
- (ချေန်ဒူ)
- သာဲန်ချွေန် ဖှေန်အိန်: huan2 / hun2
- ဘာသာသာဲန်ချွေန်အက္ခရ်လပ်တေန်တၟိ: xuan / xun
- Sinological IPA (key): /xuan²¹/, /xuən²¹/
- (တိုၚ်ခဳကြုက်)+
Note:
- huan2 - vernacular;
- hun2 - literary.
- ကာန်ဒုန်
- (Standard Cantonese, Guangzhou–Hong Kong)
- Jyutping: waang4
- Yale: wàahng
- Cantonese Pinyin: waang4
- Guangdong Romanization: wang4
- Sinological IPA (key): /waːŋ²¹/
- (Standard Cantonese, Guangzhou–Hong Kong)
- ဟးကာ
- (Sixian, incl. Miaoli and Neipu)
- Pha̍k-fa-sṳ: vàng / vang
- Hakka Romanization System: vangˇ / vang
- Hagfa Pinyim: vang2 / vang4
- Sinological IPA: /vaŋ¹¹/, /vaŋ⁵⁵/
- (Sixian, incl. Miaoli and Neipu)
- မေန်လ္ပာ်ဗၟံက်
- (ဖှာယ်ဂျို)
- ၜါန်-ဝါပ်-ကာယ်: huàng / hèng
- Sinological IPA (key): /huaŋ⁵³/, /hɛiŋ⁵³/
- (ဖှာယ်ဂျို)
- hèng - used in idioms for the sense “unrestrained; reckless”.
- မေန်လ္ပာ်ဒိုဟ်သမၠုၚ်ကျာ
- (Hokkien: Xiamen, Tong'an, Kaohsiung)
- Pe̍h-ōe-jī: hoâiⁿ
- Tâi-lô: huâinn
- Phofsit Daibuun: hvoaai
- IPA (Xiamen, Tong'an): /huãi²⁴/
- IPA (Kaohsiung): /huãi²³/
- (Hokkien: Quanzhou, Jinjiang, Taipei)
- Pe̍h-ōe-jī: hûiⁿ
- Tâi-lô: huînn
- Phofsit Daibuun: hvuii
- IPA (Quanzhou, Jinjiang, Taipei): /huĩ²⁴/
- (Hokkien: Zhangzhou)
- Pe̍h-ōe-jī: hôaⁿ
- Tâi-lô: huânn
- Phofsit Daibuun: hvoaa
- IPA (Zhangzhou): /huã¹³/
- (Hokkien: variant in Taiwan)
- Pe̍h-ōe-jī: hôeⁿ
- Tâi-lô: huênn
- Phofsit Daibuun: hvoee
- IPA (Taipei): /huẽ²⁴/
- IPA (Kaohsiung): /huẽ²³/
- (Hokkien: Xiamen, Tong'an, Jinjiang, Zhangzhou, General Taiwanese)
- (Hokkien: Quanzhou)
- Pe̍h-ōe-jī: hn̂g
- Tâi-lô: hn̂g
- Phofsit Daibuun: hngg
- IPA (Quanzhou): /hŋ̍²⁴/
- (Hokkien: Xiamen, Tong'an, Kaohsiung)
- hoâiⁿ/hûiⁿ/hôaⁿ/hôeⁿ - vernacular (“crosswise; horizontal; to go against; unreasonable”);
- hêng/hn̂g - literary.
- hue5 - vernacular;
- heng5 - literary.
Note:
Note:
Note:
- Dialectal data
- Middle Chinese: hwaeng
ဖျေံလဝ်သန္နိဋ္ဌာန်
[ပလေဝ်ဒါန်]橫
- ဇုက်တေၚ်မစှ်ေအဒေါဝ်မဆေၚ်စပ်ကဵုပါၚ်တရၚ်မကၠောန်လဝ်နကဵုဆု။
- သကဵုတုပ်ညံၚ်ရဴနဲကဲခရက်လက်သန်ဂမၠိုၚ်၊ သကဵုဒှ်တန်တဴကဵုနဲကဲခရက်လက်သန်၊ သကဵုဒှ်လက်ဇမၠိၚ်။
- သကဵုဆုဲနဲကဲခရက်လက်သန်၊ သကဵုခရက်လက်သန်၊ သကဵုတတ်အာ၊ သကဵုခရက်သၠဲပ္တိတ်လက်သန်။
- သကဵုသ္တတ်နဲကဲခရက်လက်သန်ဂမၠိုၚ်၊ သကဵုတတ်ကေတ်အကြာလက်လၞၚ်။
- သကဵုကၠောန်သ္ပနဲကဲခရက်လက်သန်၊ သကဵုသ္တတ်အရာမွဲမွဲမစှ်ေကဵုအလိုက်ဂၠးမုက်တိ၊ သကဵုခရက်လက်သန်နကဵုသၠောံလ္တက်။
- နဲကဲခရက်လက်သန်၊ လက်ဇမၠိၚ်၊ လက်လၞၚ်၊ ခရက်လက်သန်၊ ပ္တဝ်ဏာလ္ပာ်ဗၟံက်ကဵုလ္ပာ်အရာပ်ပလိုတ်။
- ပံၚ်ကောံညဳညတ်နကဵုလက်ဇမၠိုၚ်။
- လ္ပာ်၊ နူကဵုတရပ်ဂှ်၊ နဲကဲတန်တဴကဵုလ္ပာ်ဒကဴနကဵုအရာမွဲမွဲ။
- သကဵုလဗိုတ်ထောံညံၚ်ရဴသွၚ်ဏာမတ်ၜိုတ်လ္ပာ်တန်တဴမာန်၊ သကဵုရံၚ်နဲကဲသက်စေဝ်ဂမၠိုၚ်။
- သကဵုမနွံကဵုစဵုကဵုသၟာန်ပေၚ်ကၞာတ်၊ သကဵုဒှ်ပွမနွံပရေၚ်စဵုကဵုသၟာန်ပေၚ်ကၞာတ်၊ သကဵုပေၚ်အာ၊ သကဵုဒှ်မဒက်ပ္တန်လ္တူတေံသီုဖအိုတ်။
- သကဵုဖျေံဒၞာဲလ္တူတေံ၊ သကဵုစိုပ်တရဴ။
- မသၠဲလး၊ သၠဲ၊ မသၠဲဇၞော်၊ မသၠဲဇၞော်ပ္တိတ်။
- သကဵုဒဇက်ပၞောန်လၞၚ်ကၞောဝ်၊ သကဵုပၠန်ဂတး၊ သကဵုဖက်ဖနှဴမွဲစွံ။
- ပွမကလၚ်ဟွံသေၚ်နကဵုပရောဟိုတ်၊ လေပ်စၚ်ခြၚ်ဟိုတ်ဖဵုဟွံသေၚ်၊ မထိၚ်ဒဝ်လဝ်ဟွံသေၚ်၊ မဇတဝ်ဂဝဝ်လီုလာ်စိုတ်ဂမၠိုၚ်။
- ခရက်စုတ်မွဲလက်ဇမၠိၚ် (㇐)။
- ဗီုဝေါဟာတၞဟ်မဆေၚ်ကဵု 衡
- ဗီုဝေါဟာတၞဟ်မဆေၚ်ကဵု 黌 / 黉
- ယၟုဌာန်ဒၞာဲဆေၚ်စပ်ကဵုခေတ်တြေံစဵုကဵုတ္ၚဲခေတ်လၟုဟ်ပ္ဍဲဍုၚ်သာန်ကြူနကဵုတွဵုရးဟေနာန်ဆေၚ်စပ်ကဵုဍုၚ်ရးကြုက်။
- မက္တဵုဒှ်မာန်၊ မထေၚ်ဂးဍာံပြဒၟံၚ်၊ မက္တဵုဒှ်တိုန်မာန်၊ မက္တဵုဒှ်ကၠုၚ်မာန်။
- နဲကဲလ္ၚဵု၊ လ္ၚဵုၜိုတ်လဵု။
- သကဵုအာစဵုကဵုလ္ပာ်ဒစး။
- သကဵုဒလန်၊ သကဵုတၟးပလေဲ၊ သကဵုပံက်မတ်သၠဲသၠဲမွဲဝါ။
- ယၟုဇာတိ။
ဗွဟ်ရမ္သာင် ၂
[ပလေဝ်ဒါန်]- မာန်ဒါရေဝ်
- ကာန်ဒုန် (ဇုဲဖှေန်): waang6 / waang4
- ဟးကာ (Sixian, PFS): vàng
- မေန်လ္ပာ်ဗၟံက် (ဗဳယူသဳ): háing
- ဝူ (Shanghai, Wugniu): 6wan
- မာန်ဒါရေဝ်
- (တိုၚ်ခဳကြုက်)+
- Hanyu Pinyin: hèng
- Zhuyin: ㄏㄥˋ
- Tongyong Pinyin: hèng
- Wade–Giles: hêng4
- Yale: hèng
- Gwoyeu Romatzyh: henq
- ဖာလေဝ်ဒဳယာန်: хэн (xɛn)
- Sinological IPA (key): /xɤŋ⁵¹/
- (တိုၚ်ခဳကြုက်)+
- ကာန်ဒုန်
- (Standard Cantonese, Guangzhou–Hong Kong)
- Jyutping: waang6 / waang4
- Yale: waahng / wàahng
- Cantonese Pinyin: waang6 / waang4
- Guangdong Romanization: wang6 / wang4
- Sinological IPA (key): /waːŋ²²/, /waːŋ²¹/
- (Standard Cantonese, Guangzhou–Hong Kong)
- ဟးကာ
- (Sixian, incl. Miaoli and Neipu)
- Pha̍k-fa-sṳ: vàng
- Hakka Romanization System: vangˇ
- Hagfa Pinyim: vang2
- Sinological IPA: /vaŋ¹¹/
- (Sixian, incl. Miaoli and Neipu)
- မေန်လ္ပာ်ဗၟံက်
- (ဖှာယ်ဂျို)
- ၜါန်-ဝါပ်-ကာယ်: háing
- Sinological IPA (key): /haiŋ²¹³/
- (ဖှာယ်ဂျို)
- ဝူ
- Dialectal data
- Middle Chinese: hwaengH
ဖျေံလဝ်သန္နိဋ္ဌာန် ၂
[ပလေဝ်ဒါန်]橫
- ဒစဵုဒစးအလိုက်စိုတ်ဇကု ကဵု သ္ကာတ်မြဟ်၊ မတၟာတ်စဵုဒၞာဟွံမာန် ကဵု ပရေၚ်ခလိုၚ်လောန်အာ၊ မရိုၚ်ဇိုၚ်လောန် ကဵု မဒုၚ်တဲမာန်ဟွံသေၚ်၊ ခရက်လက်သန်ခၞိက်မၠိုက်။
- ထိၚ်ဒက်မၚ်မွဲဟွံမာန်၊ ပရေၚ်ထိၚ်ဒက်ဟွံဂွံ၊ ညးမထပါ်လုပ်ကၠုၚ် ကဵု အဓမ္မ။
- အပ္ဍဲမခၠံ၊ မပၠေၚ်ဗဒိုက်။
- မက္တဵုဒှ်နကဵုဟွံရန်တၟအ် (ကဵု ဆေၚ်စပ်ကဵုကပ်မက္တဵုဒှ်ကၠုၚ်) မၚ်ဒုၚ်တၠုၚ်ကဵုဟွံမာန်၊ တွံပ္တိတ်ကဵုဟွံမာန်။
- ဆေၚ်စပ်ကဵုမထပ်ပံၚ်စုတ်၊ မထပ်ဗပေၚ်စုတ်၊ ရပ်စပ်အရန်အပဵု၊ ပရေၚ်တွံပ္တိတ်ကဵု။
- မက္တဵုဒှ်တိုန်ကၠုၚ်ဟွံရန်တၟအ်လဝ်မွဲသာ်၊ ပရေၚ်ဟွံကေၚ်ဒှ်မွဲလှ်ေ၊ ပရေၚ်ကံကုသဵုပရေံ၊ အန္တရာဲ။
ဗွဟ်ရမ္သာင် ၃
[ပလေဝ်ဒါန်]- မာန်ဒါရေဝ်
- (တိုၚ်ခဳကြုက်)+
- Hanyu Pinyin: guāng
- Zhuyin: ㄍㄨㄤ
- Tongyong Pinyin: guang
- Wade–Giles: kuang1
- Yale: gwāng
- Gwoyeu Romatzyh: guang
- ဖာလေဝ်ဒဳယာန်: гуан (guan)
- Sinological IPA (key): /ku̯ɑŋ⁵⁵/
- (တိုၚ်ခဳကြုက်)+
- ကာန်ဒုန်
- (Standard Cantonese, Guangzhou–Hong Kong)
- Jyutping: gwong1
- Yale: gwōng
- Cantonese Pinyin: gwong1
- Guangdong Romanization: guong1
- Sinological IPA (key): /kʷɔːŋ⁵⁵/
- (Standard Cantonese, Guangzhou–Hong Kong)
- Middle Chinese: kwang
ဖျေံလဝ်သန္နိဋ္ဌာန် ၃
[ပလေဝ်ဒါန်]橫
ဗွဟ်ရမ္သာင် ၄
[ပလေဝ်ဒါန်]- မာန်ဒါရေဝ်
- (တိုၚ်ခဳကြုက်)+
- Hanyu Pinyin: guàng
- Zhuyin: ㄍㄨㄤˋ
- Tongyong Pinyin: guàng
- Wade–Giles: kuang4
- Yale: gwàng
- Gwoyeu Romatzyh: guanq
- ဖာလေဝ်ဒဳယာန်: гуан (guan)
- Sinological IPA (key): /ku̯ɑŋ⁵¹/
- (တိုၚ်ခဳကြုက်)+
ဖျေံလဝ်သန္နိဋ္ဌာန် ၄
[ပလေဝ်ဒါန်]橫
- ဗီုဝေါဟာတၞဟ်မဆေၚ်ကဵု 桄
ဗွဟ်ရမ္သာင် ၅
[ပလေဝ်ဒါန်]- မာန်ဒါရေဝ်
- (တိုၚ်ခဳကြုက်)+
- Hanyu Pinyin: huáng
- Zhuyin: ㄏㄨㄤˊ
- Tongyong Pinyin: huáng
- Wade–Giles: huang2
- Yale: hwáng
- Gwoyeu Romatzyh: hwang
- ဖာလေဝ်ဒဳယာန်: хуан (xuan)
- Sinological IPA (key): /xu̯ɑŋ³⁵/
- (တိုၚ်ခဳကြုက်)+
ဖျေံလဝ်သန္နိဋ္ဌာန် ၅
[ပလေဝ်ဒါန်]橫
- ဗီုဝေါဟာတၞဟ်မဆေၚ်ကဵု 撗
ဗွဟ်ရမ္သာင် ၆
[ပလေဝ်ဒါန်]- မာန်ဒါရေဝ်
- (တိုၚ်ခဳကြုက်)+
- Hanyu Pinyin: huàng
- Zhuyin: ㄏㄨㄤˋ
- Tongyong Pinyin: huàng
- Wade–Giles: huang4
- Yale: hwàng
- Gwoyeu Romatzyh: huanq
- ဖာလေဝ်ဒဳယာန်: хуан (xuan)
- Sinological IPA (key): /xu̯ɑŋ⁵¹/
- (တိုၚ်ခဳကြုက်)+
ဖျေံလဝ်သန္နိဋ္ဌာန် ၆
[ပလေဝ်ဒါန်]橫
ဂျပါန်
[ပလေဝ်ဒါန်]နာမ်
[ပလေဝ်ဒါန်]橫 (yoko) ပု.
- ဗီုဝေါဟာတၞဟ်မဆေၚ်ကဵု 横
ကဏ္ဍဂမၠိုင်:
- ယူနဳကုဒ် လိက်ဗီုကောန်ရုပ်CJKဂမၠိုၚ်
- ဗျဉ်အခဝ်ဟာန်ဂမၠိုၚ်
- ဝေါဟာမာန်ဒါရေဝ်မနွံလေန်ပ္တိတ်ရမျာၚ်ဂမၠိုၚ်
- ဝေါဟာအဓိကကြုက်ဂမၠိုၚ်
- ဝေါဟာအဓိကမာန်ဒါရေဝ်ဂမၠိုၚ်
- ဝေါဟာအဓိကသာဲန်ချွေန်ဂမၠိုၚ်
- ဝေါဟာအဓိကကာန်ဒုန်ဂမၠိုၚ်
- ဝေါဟာအဓိကဟးကာဂမၠိုၚ်
- ဝေါဟာအဓိကမေန်လ္ပာ်ဗၟံက်ဂမၠိုၚ်
- ဝေါဟာအဓိကဟောတ်ကဳယာန်ဂမၠိုၚ်
- ဝေါဟာအဓိကတးကြူဂမၠိုၚ်
- ဝေါဟာအဓိကမေန် လာယ်ဂျိုဂမၠိုၚ်
- ဝေါဟာအဓိကဝူဂမၠိုၚ်
- ဝေါဟာအဓိကကြုက်လဒေါဝ်ဂမၠိုၚ်
- ဟာန်သဳကြုက်ဂမၠိုၚ်
- ဟာန်သဳမာန်ဒါရေဝ်ဂမၠိုၚ်
- ဟာန်သဳသာဲန်ချွေန်ဂမၠိုၚ်
- ဟာန်သဳကာန်ဒုန်ဂမၠိုၚ်
- ဟာန်သဳဟးကာဂမၠိုၚ်
- ဟာန်သဳမေန်လ္ပာ်ဗၟံက်ဂမၠိုၚ်
- ဟာန်သဳဟောတ်ကဳယာန်ဂမၠိုၚ်
- ဟာန်သဳတးကြူဂမၠိုၚ်
- ဟာန်သဳမေန် လာယ်ဂျိုဂမၠိုၚ်
- ဟာန်သဳဝူဂမၠိုၚ်
- ဟာန်သဳကြုက်လဒေါဝ်ဂမၠိုၚ်
- နာမ်ကြုက်ဂမၠိုၚ်
- နာမ်မာန်ဒါရေဝ်ဂမၠိုၚ်
- နာမ်သာဲန်ချွေန်ဂမၠိုၚ်
- နာမ်ကာန်ဒုန်ဂမၠိုၚ်
- နာမ်ဟးကာဂမၠိုၚ်
- နာမ်မေန်လ္ပာ်ဗၟံက်ဂမၠိုၚ်
- နာမ်ဟောတ်ကဳယာန်ဂမၠိုၚ်
- နာမ်တးကြူဂမၠိုၚ်
- နာမ်မေန် လာယ်ဂျိုဂမၠိုၚ်
- နာမ်ဝူဂမၠိုၚ်
- နာမ်ကြုက်လဒေါဝ်ဂမၠိုၚ်
- ကြိယာကြုက်ဂမၠိုၚ်
- ကြိယာမာန်ဒါရေဝ်ဂမၠိုၚ်
- ကြိယာသာဲန်ချွေန်ဂမၠိုၚ်
- ကြိယာကာန်ဒုန်ဂမၠိုၚ်
- ကြိယာဟးကာဂမၠိုၚ်
- ကြိယာမေန်လ္ပာ်ဗၟံက်ဂမၠိုၚ်
- ကြိယာဟောတ်ကဳယာန်ဂမၠိုၚ်
- ကြိယာတးကြူဂမၠိုၚ်
- ကြိယာမေန် လာယ်ဂျိုဂမၠိုၚ်
- ကြိယာဝူဂမၠိုၚ်
- ကြိယာကြုက်လဒေါဝ်ဂမၠိုၚ်
- နာမဝိသေသနကြုက်ဂမၠိုၚ်
- နာမဝိသေသနမာန်ဒါရေဝ်ဂမၠိုၚ်
- နာမဝိသေသနသာဲန်ချွေန်ဂမၠိုၚ်
- နာမဝိသေသနကာန်ဒုန်ဂမၠိုၚ်
- နာမဝိသေသနဟးကာဂမၠိုၚ်
- နာမဝိသေသနမေန်လ္ပာ်ဗၟံက်ဂမၠိုၚ်
- နာမဝိသေသနဟောတ်ကဳယာန်ဂမၠိုၚ်
- နာမဝိသေသနတးကြူဂမၠိုၚ်
- နာမဝိသေသနမေန် လာယ်ဂျိုဂမၠိုၚ်
- နာမဝိသေသနဝူဂမၠိုၚ်
- နာမဝိသေသနကြုက်လဒေါဝ်ဂမၠိုၚ်
- ကြိယာဝိသေသနကြုက်ဂမၠိုၚ်
- ကြိယာဝိသေသနမာန်ဒါရေဝ်ဂမၠိုၚ်
- နာမ်မကိတ်ညဳကြုက်ဂမၠိုၚ်
- နာမ်မကိတ်ညဳမာန်ဒါရေဝ်ဂမၠိုၚ်
- နာမ်မကိတ်ညဳသာဲန်ချွေန်ဂမၠိုၚ်
- နာမ်မကိတ်ညဳကာန်ဒုန်ဂမၠိုၚ်
- နာမ်မကိတ်ညဳဟးကာဂမၠိုၚ်
- နာမ်မကိတ်ညဳမေန်လ္ပာ်ဗၟံက်ဂမၠိုၚ်
- နာမ်မကိတ်ညဳဟောတ်ကဳယာန်ဂမၠိုၚ်
- နာမ်မကိတ်ညဳတးကြူဂမၠိုၚ်
- နာမ်မကိတ်ညဳမေန် လာယ်ဂျိုဂမၠိုၚ်
- နာမ်မကိတ်ညဳဝူဂမၠိုၚ်
- နာမ်မကိတ်ညဳကြုက်လဒေါဝ်ဂမၠိုၚ်
- ဝေါဟာကြုက်ပ္တိတ်ရမျာၚ် IPA ဂမၠိုၚ်
- အက္ခရ်ဟန်ကြုက်ဂမၠိုၚ်
- ကြိယာဝိသေသနကာန်ဒုန်ဂမၠိုၚ်
- ကြိယာဝိသေသနဟးကာဂမၠိုၚ်
- ကြိယာဝိသေသနမေန်လ္ပာ်ဗၟံက်ဂမၠိုၚ်
- ကြိယာဝိသေသနဝူဂမၠိုၚ်
- ကြိယာဝိသေသနကြုက်လဒေါဝ်ဂမၠိုၚ်
- ဝေါဟာအဓိကဂျပါန်ဂမၠိုၚ်
- နာမ်ဂျပါန်ဂမၠိုၚ်